Hormon adrenokortykotropowy

-4. Hormon adrenokortykotropowy (ACTH). Hormon adrenokortykotropowy jest polipeptydem o znanym już obecnie składzie aminokwasowym (ryc. 239). ACTH z przysadki wołu, owcy i człowieka jest cząsteczką o ciężarze 4500, zbudowaną z 39 aminokwasów. Istnieją różnice gatunkowe w składzie aminokwasowym ACTH. Dotyczą one pozycji od 25 do 33, nie są jednak istotne dla aktywności biologicznej tego hormonu. Głównym miejscem działania ACTH jest kora nadnerczy. Podawanie tego hormonu powoduje poszerzenie całej kory nadnerczy i wzmożone wydzielanie przez nią hormonów. Działanie ACTH na ustrój jest więc, podobnie jak w przypadku FSH, LH i TSH, pośrednie – poprzez inny, obwodowy gruczoł dokrewny. Oprócz właściwości adrenokortykotropowej, ACTH wywiera również bezpośrednie działanie na niektóre tkanki. Hormon ten np. działa na najądrza szczura powodując nagromadzenie się w nich kwasów tłuszczowych. Wywołuje on również rozproszenie ziaren pigmentu w melanoforach, a tym samym ściemnienie skóry.

Do hormonów części gruczołowej przysadki zaliczyć należy również hormon wy-dzielany przez tzw. płat pośredni lub inaczej środkowy przysadki, leżący między płatem przednim i tylnym (ryc. 237). U ssaków płat pośredni jest stosunkowo słabo rozwinięty, u niższych kręgowców osiąga natomiast znaczne rozmiary. Hormonem

tylny nazywany jest również częścią nerwową przysadki. Tworzy on wraz z łączącym go z podwzgórzem lejkiem (infundibulum) jedną anatomiczną i funkcjonalną całość. Płat tylny tworzą zasadniczo zakończenia włókien neurosekrecyjnych, będące wy-pustkami (aksonami) komórek neurosekrecyjnych podwzgórza (ryc. 234, 247). Stykają się one tutaj z szerokimi kapilarami – sinusoidami, do których wydalają hormony. Płat tylny przysadki kręgowców jest tzw. narządem neurohemalnym, tj. narządem, w którym neurohormony uwalniane są do krwi. Narządy neurohemalne występują również u stawonogów, zbudowane są tam jednak inaczej.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>